Lữ khách vui

Các chương 11-15 của Didache cung cấp một cái nhìn quý giá về cấu trúc và tổ chức của các cộng đoàn Kitô hữu sơ khai. Dưới đây là thông tin chi tiết về phần này:

Chương 11-13: Về các Sứ đồ, Ngôn sứ và Giáo sĩ lưu động

Phân biệt sứ đồ và ngôn sứ thật/giả:

• Tiêu chuẩn tiếp đón: “Hãy tiếp đón bất cứ ai đến với anh em và dạy bảo tất cả những điều trên đây.”
• Giới hạn thời gian lưu trú: Một sứ đồ thật không ở lại quá một hoặc hai ngày, nếu ở lâu hơn thì coi là tiên tri giả.
• Dấu hiệu nhận biết người giả: “Nếu ai đến nhân danh Chúa mà xin tiền hoặc thức ăn, đó là tiên tri giả.”
• Không được thử thách ngôn sứ khi họ nói trong thần khí: “Nhưng không phải bất cứ ai nói trong thần khí đều là ngôn sứ, trừ khi người ấy có lối sống của Chúa.”

Quy định về việc đón tiếp:

• Hỗ trợ vật chất: “Mọi ngôn sứ thật muốn định cư giữa anh em thì đáng được nuôi dưỡng.”
• Chia sẻ hoa trái đầu mùa: “Mọi hoa trái đầu mùa từ bồn ép nho, sân lúa, bò và cừu, hãy lấy phần đầu và trao cho các ngôn sứ.”
• Cho khách lữ hành: “Nếu có ai đến mà không có nơi trú ngụ, hãy giúp đỡ họ tùy khả năng của anh em.”

Chương 14: Về phụng vụ Chúa nhật và chuẩn bị trước khi đến

• Ngày của Chúa (Chúa nhật): “Vào ngày của Chúa, hãy tụ họp, bẻ bánh và tạ ơn, sau khi đã xưng thú tội lỗi để lễ dâng của anh em được thanh sạch.”
• Giải quyết xung đột: “Nếu ai có điều gì bất hòa với người anh em, đừng tham dự cuộc họp cho đến khi họ hòa giải, kẻo lễ dâng của anh em bị ô uế.”

Chương 15: Về các vị lãnh đạo địa phương

Thiết lập hàng giáo phẩm địa phương:

• Chọn lựa giám mục và phó tế: “Vậy hãy chọn cho mình những giám mục và phó tế xứng đáng với Chúa, những người hiền lành, không tham tiền, chân thật và đã được thử thách.”
• Vai trò của họ: “Vì họ cũng thi hành nơi anh em thừa tác vụ của các ngôn sứ và thầy dạy.”
• Tôn trọng: “Đừng coi thường họ, vì họ là những người được tôn trọng giữa anh em, cùng với các ngôn sứ và thầy dạy.”

Kỷ luật cộng đoàn:

• Sửa dạy lẫn nhau: “Hãy sửa dạy lẫn nhau, không phải trong giận dữ nhưng trong bình an.”
• Cách xử lý vi phạm: “Nếu ai xúc phạm người láng giềng, đừng ai nói chuyện với người đó, và đừng ai nghe cho đến khi người đó sám hối.”

Ý nghĩa lịch sử

Phần này của Didache cho thấy:

1. Cấu trúc hỗn hợp: Giáo hội sơ khai có cả những thừa tác viên lưu động (sứ đồ, ngôn sứ) và các vị lãnh đạo địa phương (giám mục, phó tế).
2. Giai đoạn chuyển tiếp: Văn bản phản ánh thời kỳ chuyển tiếp từ mô hình lãnh đạo đoàn sủng (ngôn sứ, sứ đồ) sang mô hình có tổ chức hơn với các chức vụ cố định (giám mục, phó tế).
3. Giải quyết vấn đề thực tế: Cộng đoàn Kitô hữu đầu tiên đã phải đối mặt với các thách thức như phân biệt giáo huấn chân thật, xử lý các sứ giả lưu động và duy trì kỷ luật nội bộ.
4. Cơ cấu phụng vụ: Cho thấy họ đã có các buổi họp định kỳ vào ngày Chúa nhật, với nghi thức “bẻ bánh” (Thánh Thể) và xưng tội.

Đây là bằng chứng quan trọng về cách các cộng đoàn Kitô hữu đầu tiên tổ chức và vận hành, trước khi có sự phát triển đầy đủ của hệ thống giáo hội như chúng ta biết đến trong các thế kỷ sau.